Onderstaand artikel is geschreven voor de Bodbreef, Twents kwartaalblad voor de streektaal.
Doar gung ze, de bouwleu van Babel. Ze konnen mekoar nit mear verstoan. Het was toch zoo mooi ewes: eene sproake, eene grootn toren en nooit gin geneul wier. Ze konnen mooi op eene stea bliewen en zollen miskien verestig wal zoonder God können, mear dee hoogmoodige plannen har de Almachtige deunig veraltereerd.
Mear ja, het hoes van de taal (of zonnen taaltoren) muj dan ook nit op zaandgroond bouwen. Want at ‘t begeent te regenen kan’t lellek kom te valn, vuural as zonne toren van heel hoge mut kommen, zo a-j zo mooi könt zeen op den plate van Gustave Doré. Het is netuurlijk zobiejzo better um’t op steender te bouwen, dan kan’t nog wat hebben. In Twente veule viej oons netuurlijk best te passe met oonze sproake, en Babel, doar he-w ’t nooit oawer, mear um toch nen betje nen Babilonisch geveul te kriegen muj dit stuk’n oet ’n oold Engelsen biebel (Mattheüs 7: 24-27, West-Saxon gospels) mear ’s heanig leazen (1) :
Ælc Þara Þe Þas min word gehierÞ, and Þa wyrcÞ, biÞ gelic Þæm wisan were, se his hus ofer stan getimbrode. þa com Þær regen and micel flod, and Þær bleowan windas, and ahruron on Þæt hus, and hit na ne feoll: soÞlice hit wæs ofer stan getimbrod.
And ælc Þara Þe gehierÞ Þas min word, and Þa ne wyrcÞ, se biÞ gelic Þæm dysigan menn, Þe getimbrode his hus ofer sand-ceosol. þa rinde hit, and Þær common flod, and bleowon windas, and a-hruron on Þæt hus, and Þæt hus feoll; and his hryre was micel.
Miskien veul ie oe wal net zo unheimisch as dee leu op’n toren toen ze mekoar nit meer versteun. Mear a-j good kiekt en leest kö-j d’r verskilnde wöare zoo oethaaln: word, wisan (’n wiezen), hus, regen, flod, bleowan (bloazen), windas, feoll (völ), gelic (geliek). En miskien hej d’r al wa mear oet ehaald. Aj wat better kiekt kö-j ook zeen det op zinsniveau d’r nog wal wat ’t zelfde is. þa rinde hit (doar reegn’t hen), en ook köj good zeen det ’t wal wat liekt op oold Hollaands.
Noe zo-j miskien deenken det noa al det verskel met de Fraansken ‘t Engels vuural nen Latijnse tale is mear det is nich zo en dit stukn bewiest det netuurlijk. Germaanse stammen treuken duur Engelaand en heb’t doar öar sporen achter eloaten. Van oorsprong is’t Engels dus nen Germaanse tale, net als Duuts, Hollands en oonze prachtige Twentse modersproake.
De ervaring leart det aj ’t zoonder vuurbereiding vuurleast an ’n klas jonge meuge oet Twente det ze meteen begriept det ’t geet oawer de gelijkenis van ’n wiezen en ’n dwoazen bouwer. (den wiezen bouwen met fundering, den aanderen zoonder) A-j ze dan oetlegt det dit oet een oold Engelsen biebelvertaling koomp van zon betje ’t joar 900 of 1000 kö-j ze meteen loaten zeen hoe mooi de taal feailijk is en det ’t Twents völle eulder is dan ’t gewoone Hollaands - en det ’t zo gek nog nit is om den taal natuurlijk ook te sprekken.
As nen echte Anglofiele Twent goa ik dan mooi verdan oawer Geoffrey Chaucer en William Shakespeare en hoe mooi a-j dan könt zeen hoe ’t Engels veraandert is en wat vuur mooie klaanken d’r in zit, hoe prachtig dee toneelstukke van Shakespeare zeent en nog völle mear.
Bliekboar, deenk ik dan stiekum, hef den Babelsen toren ook nog wat goods ebrach.
(1) Dit teekn, Þ, muj oetsprekken as in ‘t Engelse think. Nen th-klaanke het zoiets
